Shqiptarët në Amerikë: Keni mbi 25 vite punë? Mos e lini pensionin pa kontrolluar!

Keni punuar 25, 30 apo edhe 35 vite në Amerikë? Mund të mendoni se pensioni juaj është tashmë i sigurt, por ekziston një detaj shumë i rëndësishëm që mund të ndikojë në shumën që do të merrni çdo muaj. Dhe shumë punonjës nuk e kontrollojnë deri pak para daljes në pension.

Për shumë shqiptarë që kanë emigruar në Shtetet e Bashkuara, puna ka qenë pjesë e përditshme e jetës për dekada.

Disa kanë punuar në ndërtim, transport, restorante, fabrika, biznese private apo sektorin e shëndetësisë.

Pas 25 ose më shumë vitesh pune, pyetja bëhet gjithnjë e më e rëndësishme:

Sa pension do të marr realisht nga Social Security dhe a janë regjistruar saktë të gjitha vitet e mia të punës?

Përgjigjja varet nga disa faktorë që ia vlen t’i kontrolloni shumë përpara pensionimit.

1. A mjaftojnë 25 vite punë për pension në Amerikë?

Në sistemin amerikan të Social Security, shumica e punonjësve duhet të kenë të paktën 40 kredite pune për t’u kualifikuar për pensionin e bazuar në historikun e tyre.

Zakonisht, këto mund të fitohen gjatë rreth 10 viteve pune me të ardhura të mbuluara nga Social Security.

Prandaj, një person me 25 vite pune të regjistruara zakonisht e ka përmbushur kërkesën e krediteve për pension.

Por ekziston një dallim i rëndësishëm:

Të kualifikoheni për pension nuk do të thotë se do të merrni automatikisht pensionin maksimal.

Shuma që merrni varet nga historiku i të ardhurave dhe mosha kur filloni përfitimet.

2. Rregulli i 35 viteve që shumë njerëz nuk e dinë

Social Security zakonisht përdor 35 vitet me të ardhurat më të larta të indeksuara për të llogaritur përfitimin e pensionit.

Nëse keni vetëm 25 vite me të ardhura të regjistruara, në llogaritje zakonisht përfshihen edhe 10 vite me të ardhura zero.

Kjo mund ta ulë mesataren që përdoret për llogaritjen e pensionit.

Për shembull:

Vitet me të ardhura të regjistruara	Vitet zero në llogaritjen 35-vjeçare
20 vite	15
25 vite	10
30 vite	5
35 vite	0

Kjo tabelë ilustron rastin kur personi nuk ka vite të tjera me të ardhura të mbuluara nga Social Security.

Nëse vazhdoni të punoni, vitet e reja me të ardhura mund të zëvendësojnë vitet zero ose vitet me të ardhura më të ulëta, duke rritur potencialisht përfitimin tuaj.

3. Sa pension mund të merrni pas 25 viteve?

Nuk ekziston një shumë fikse që u takon të gjithë personave me 25 vite pune.

Dy punonjës mund të kenë punuar të njëjtin numër vitesh, por të marrin pensione shumë të ndryshme.

Për shembull, një person që ka pasur paga relativisht të ulëta mund të marrë më pak se një tjetër që ka pasur paga më të larta dhe kontribute të regjistruara për të njëjtën periudhë.

Gjithashtu, pensioni varet nga mosha e fillimit të përfitimeve.

Prandaj, vetëm numri i viteve të punës nuk mjafton për të llogaritur pensionin.

4. Çfarë ndodh nëse dilni në pension në moshën 62-vjeçare?

Për shumë persona, përfitimet e pensionit nga Social Security mund të fillojnë që në moshën 62-vjeçare.

Por nëse filloni t’i merrni përpara moshës së plotë të pensionit, pagesa mujore zakonisht reduktohet përgjithmonë në krahasim me përfitimin në moshën e plotë.

Për personat e lindur në vitin 1960 ose më vonë, mosha e plotë e pensionit është 67 vjeç.

Nëse përfitimi i tyre në moshën 67-vjeçare do të ishte $2,000 në muaj, fillimi në moshën 62-vjeçare do të jepte rreth $1,400 në muaj, sipas rregullave standarde të reduktimit.

Ky është një shembull, jo vlerësim personal i pensionit tuaj.

5. Po nëse prisni deri në moshën 70-vjeçare?

Shtyrja e marrjes së pensionit përtej moshës së plotë mund ta rrisë përfitimin mujor përmes krediteve të shtyrjes.

Për një person të lindur në vitin 1960 ose më vonë, që ka moshë të plotë pensioni 67 vjeç, përfitimi bazë mund të rritet me 24% nëse fillon në moshën 70-vjeçare.

Nëse përfitimi në moshën 67-vjeçare është $2,000, krahasimi ilustrues është:

Mosha kur fillon pensioni	Përfitimi mujor
62 vjeç	$1,400
67 vjeç	$2,000
70 vjeç	$2,480

Këto shifra nuk përfshijnë rregullimet e ardhshme për koston e jetesës dhe supozojnë të njëjtin përfitim bazë.

Vendimi se kur të filloni pensionin varet nga shëndeti, të ardhurat, nevojat familjare dhe rrethanat individuale.

6. Gabimi që mund t’ju kushtojë para: Moskontrollimi i historikut të punës

Një nga gjërat më të rëndësishme është kontrolli i historikut të të ardhurave të regjistruara te Social Security Administration (SSA).

Nëse një vit pune mungon ose të ardhurat janë raportuar gabimisht, kjo mund të ndikojë në llogaritjen e përfitimeve.

Gabimet mund të ndodhin për arsye të ndryshme, përfshirë pasaktësitë në raportimin e të ardhurave.

Prandaj, kontrolloni vitet e punës dhe krahasojini me dokumentet tuaja.

7. Si ta kontrolloni pensionin tuaj online?

Social Security Administration ofron një llogari personale online, të quajtur my Social Security.

Përmes saj, personat që kanë qasje dhe plotësojnë kushtet mund të shohin historikun e të ardhurave, kreditë e punës dhe vlerësimet e përfitimeve të ardhshme.

Për ta kontrolluar:

Hyni në faqen zyrtare të Social Security.
Krijoni ose hapni llogarinë tuaj personale.
Kontrolloni historikun e të ardhurave sipas viteve.
Shikoni vlerësimet e pensionit në mosha të ndryshme.
Nëse gjeni gabime, ndiqni udhëzimet e SSA për korrigjimin e tyre.

Faqja zyrtare: https://www.ssa.gov/myaccount/

8. Po nëse keni punuar për vete?

Shumë shqiptarë në Amerikë kanë biznese private ose punojnë si të vetëpunësuar.

Në këto raste, të ardhurat e deklaruara dhe detyrimet e Social Security mund të ndikojnë në historikun që përdoret për pensionin.

Nëse një person ka pasur të ardhura, por ato nuk janë raportuar siç duhet, historiku i përfitimeve mund të mos pasqyrojë atë që pret.

Kjo është një arsye tjetër për të kontrolluar regjistrimet dhe për të ruajtur dokumentacionin tatimor.

9. A mund të vazhdoni të punoni pasi filloni pensionin?

Po, është e mundur të punoni dhe të merrni përfitime pensioni nga Social Security.

Megjithatë, nëse jeni nën moshën e plotë të pensionit, të ardhurat nga puna mbi kufijtë përkatës mund të shkaktojnë mbajtjen e përkohshme të një pjese të përfitimeve.

Pasi arrini moshën e plotë të pensionit, kufiri i të ardhurave nga puna nuk zbatohet më për këtë qëllim.

Rregullat dhe kufijtë monetarë ndryshojnë sipas vitit.

10. Çfarë ndodh me pensionin e bashkëshortit ose bashkëshortes?

Në disa raste, bashkëshortët mund të kualifikohen për përfitime bazuar në historikun e punës së partnerit.

Shuma dhe kushtet varen nga mosha, përfitimi personal dhe rregullat e Social Security.

Përfitimet bashkëshortore nuk nënkuptojnë automatikisht që një person merr pensionin e vet të plotë plus një pension të dytë të plotë.

Familjet duhet të kontrollojnë opsionet që zbatohen për situatën e tyre.

11. Po nëse planifikoni të jetoni në Shqipëri apo Kosovë?

Disa shqiptarë që kanë punuar për dekada në Amerikë planifikojnë të kalojnë pensionin në Shqipëri, Kosovë ose një vend tjetër.

Pagesat e Social Security mund të vazhdojnë jashtë SHBA-së për shumë përfitues, por rregullat varen nga shtetësia, vendi i banimit dhe lloji i përfitimit.

Nuk duhet të supozoni se çdo përfitim mund të merret automatikisht në çdo vend.

Përpara shpërnguljes, kontrolloni rregullat zyrtare të SSA për pagesat jashtë vendit.

12. Pesë gjëra që duhet të kontrolloni pas 25 viteve pune

Nëse keni punuar 25 vite ose më shumë në Amerikë, kontrolloni:

Kreditë e punës: A i keni kreditë e nevojshme për pension?
Historikun e të ardhurave: A janë regjistruar saktë vitet dhe pagat?
Rregullin e 35 viteve: A mund t’ju ndihmojnë vitet shtesë të punës?
Moshën e pensionimit: Sa ndryshon përfitimi në moshën 62, 67 ose 70 vjeç?
Përfitimet familjare: A ka bashkëshorti ose bashkëshortja të drejta të tjera përfitimi?

13. Llogaritja që duhet ta dini

Imagjinoni një person që ka punuar 25 vite në Amerikë.

Ai mund të jetë kualifikuar për pension, por në llogaritjen e 35 viteve mund të ketë ende 10 vite me të ardhura zero.

Nëse vazhdon të punojë edhe 10 vite të tjera me të ardhura të mbuluara, ato vite mund të zëvendësojnë zerot.

Kjo mund ta rrisë mesataren e të ardhurave që përdoret për llogaritjen e pensionit.

Megjithatë, rritja konkrete e përfitimit nuk mund të përcaktohet pa historikun personal të të ardhurave.

Përfundimi

Nëse keni punuar mbi 25 vite në Amerikë, mos prisni deri në momentin e pensionimit për të kontrolluar të dhënat tuaja.

Social Security përdor një formulë që merr parasysh historikun e të ardhurave dhe moshën e fillimit të përfitimeve.

Një person me 25 vite pune mund të jetë i kualifikuar për pension, por 10 vite zero në llogaritjen 35-vjeçare mund të ndikojnë në shumën që merr.

Kontrollimi i historikut të punës sot mund t’ju ndihmojë të identifikoni gabime dhe të planifikoni më mirë pensionin.

Shënim: Ky artikull është për informim të përgjithshëm. Rregullat e Social Security dhe përfitimet individuale varen nga historiku i të ardhurave, mosha, statusi dhe faktorë të tjerë. Për vlerësime personale përdorni faqen zyrtare të SSA.